Białystok, 7–9 września 2026
Zapraszamy do zgłaszania referatów, które mieszczą się (m.in.) w następujących obszarach tematycznych:
- granice definicyjne „granic” i „pograniczy” (bordering the border studies) jako kategorii badawczych, ich metaforyzacja i potocyzacja; granice i pogranicza cywilizacyjne, narodowościowe, etniczne, regionalne, wyznaniowe, fantomowe i inne; granice i pogranicza „nieoczywiste”; granica jako praktyka – borderwork – obecna w badaniach;
- granice w sensie terytorialnym (linie oddzielające państwa), jako instytucje (reprodukowanie granic, kontekst władzy, polityki graniczne, polityzacja granic), w tym jako miejsce (stałe lub mobilne) określonych praktyk sekurytyzacyjnych; granice jako linie stanowiące bariery pomiędzy różnymi „bytami większymi” (np. zewnętrzna granica UE, granica strefy Schengen, itp.); granice biopolityczne, „covidowe odgradzanie się” (COVID fencing);
- granice jako zjawiska poddawane określonym procesom społecznym (bordering, debordering, rebordering) i ogniskujące na sobie ich konsekwencje; granice i pogranicza jako przestrzenie przepływu osób, współpracy (jej aktorzy, determinanty, efekty), dyfuzji kulturowej itp. (jako fenomen generujący określone zjawiska, np. efekt pogranicza, człowiek pogranicza, itp.), życie na granicy;
- granice i pogranicza jako przestrzenie tworzące podstawę dla zjawisk transnarodowych (na poziomie makro i mega): migracji (dyskursywne dekonstruowanie granic), wielokulturowości, relacje gospodarz–gość itp.; Europa jako pogranicze (re/de-bordering of, in and out of Europe); granice w czasie wojny (gościnność–wrogość; hos(ti)pitality); digitalizacja, biometrykalizacja granic;
- granice i pogranicza społeczno-kulturowe, konstruowane w oparciu o różnice o charakterze etnicznym, w tym kategoryzacje „swój”, „inny”, „obcy”; relacje mniejszość większość–państwo; pogranicza jako miejsca spotkania, inkluzji, współzawodnictwa i wykluczenia;
- pogranicza jako obszary znajdujące się „w sąsiedztwie” granicy państwa, w znaczeniu: przygranicze (a więc niezależnie od skali i charakteru interakcji społecznych i kulturowych, do jakich dochodzi pomiędzy jego mieszkańcami); jako obszary znajdujące się „w sąsiedztwie” granicy państwa, w znaczeniu: transgranicze (a więc obszar interakcji), bliskim koncepcji borderscapes;
- pogranicze jako przestrzeń wyobrażona (imaginacyjna), symboliczna, dekonstruowana w dyskursach, narracjach i praktykach performatywnych;
- reprezentacje granic i pograniczy w sztukach wizualnych, literaturze i pop-kulturze; muzealizacja granic i pograniczy;
- dziedzictwo historyczne granic i pograniczy; granice jako blizny przeszłości (scars of history), procesy pojednania na pograniczach; granice i pogranicza w polityce historycznej i pamięci społecznej.
- pogranicza językowe, rozumiane jako obszary demarkacyjne oddzielające lub łączące wspólnoty komunikacyjne, jako przestrzenie kontaktu językowego, transferu, interferencji i hybrydyzacji języków; języki pogranicza oraz krajobraz językowy jako narzędzia władzy, wykluczenia lub integracji; polityki językowe i dyskursywne konstrukcje granic;
- granice ekonomiczne, związane z liberalizacją bądź ograniczaniem przepływów dóbr, kapitału, pracy i usług; pogranicza jako strefy współzależności ekonomicznej, wymiany i asymetrii, jako czynniki rozwoju lub peryferializacji; gospodarcze skutki re-borderingu i deborderingu w skali lokalnej i globalnej;
- granice środowiskowe i ekologiczne, odnoszące się do zasobów naturalnych, zmian klimatycznych, zanieczyszczenia środowiska na pograniczach oraz zarządzania zasobami przyrodniczymi w oparciu o koncepcje współdzielonej odpowiedzialności ekologicznej
- pedagogika studiów nad granicami, nauczanie Border Studies, metodologie edukacyjne, programy dydaktyczne i publikacje w obszarze pedagogiki studiów nad granicami i migracjami
Zapraszamy do Białegostoku, zapraszamy na Podlasie, zapraszamy na pogranicze!
Więcej szczegółów (w tym terminy i opłaty) zob. https://tdlab.uwb.edu.pl/pl/granice-pogranicza-2026
